Gündem Postasi

Tetanoz ve Difteri Aşıları

Tetanoz ve Difteri Aşıları
04 Haziran 2018 - 14:12 'de eklendi ve 145 kez görüntülendi.

Fransız veterineri ve biyologu Gaston Ramon’un difteri ve tetanoz mikroplarına karşı aşıları keşfetmesi ile 1924 yılı insan sağlığı açısından şanslı bir yıl olmuştur. Ramon’un bu keşifleri öldürücü etkisi oldukça yüksek olan bu mikroplarla mücadeleyi olanaklı kılmıştır. Halk arasında “kuşpalazı” olarak adlandırılan difteri tehlikeli ve oldukça bulaşıcı bir hastalıktır. Hastalık konusunda klinik bulguların elde edilmesinden sonra ilk olarak Alman bakteriyologu Emil von Behring (1854-1917), laboratuvarda üretilen difteri mikrobundan alınan zehirin (toksin), sağlıklı, normal hayvanlara aşılanması halinde, dokuların antitoksin üretmek gibi bir tepki gösterdiğini ve hayvanların bu hastalıktan etkilenmeyerek sağlıklı kaldığını ileri sürmüştür. Bu hayvanlardan elde edilecek antitoksinle dolu bir serumun, insanlara verilerek hastadaki toksine karşı tedavi amacıyla kullanılabileceğini savunmuştur. Daha sonraki yıllarda Emile Roux (1853-1933) ve Alexandre Yersin (1863-1943) bol antitoksin ürettiler. 1894 Paris salgınında Behring antitoksini büyük çapta kullanarak ölüm oranını yüzde 52′den yüzde 25′e düşürmeyi başarmıştır. Bu dönemdeki difteri tedavisi klasikleşmiş ve günümüze kadar devam etmiştir. Ama bu yöntem hastalık ortaya çıktıktan sonra alınacak bir önlemdir. Hastalık ortaya çıkmadan önce alınacak önlem ise aşılamadır. Günümüzde aşılamanın yaygın olarak uygulandığı bölgelerde artık difteri hastalığı görülmemektedir. Gaston Ramon’un (1886-1963) keşfettiği aşı, difteri toksinlerinin formol ya da ısıyla etkisizleştirilmesiyle elde edilmiştir (anatoksin). Ramon’un difteri aşısını keşfinden önce binlerce ölüm olayı gözlenmekteyken, günümüzde koruyucu hekimlik açısından gelişmiş olan ülkelerde difteri hastalığına sadece kitaplarda kalmış bir hastalık gözüyle bakılmaktadır. Normal kişiler yaşları ilerledikçe kendiliğinden bu hastalığa karşı bağışıklık kazanabilirler. Bu olay özel bir testle (Schick tepkimesi) saptanabilir. Bu test, kişinin derisi içine iğneyle küçük miktarda difteri toksini verilerek yapılır. Hastalığa karşı bağışıklığı olmayan kişilerde iğne yerinde kırmızı bir kabarcık oluşur, iğne yerinde hiçbir şey olmazsa bu olay bağışıklık durumunun varlığını kanıtlar. 1924 yılında Ramon tarafından aşısı keşfedilen ikinci hastalık tetanozdur. Halk arasında “kazıklı humma” olarak adlandırılan hastalığın etkeni “Clostridium tetani” adı verilen bakteridir. Hipokrat zamanından beri bilinen bu hastalığın bakterisini ilk kez Nicolaier 1885 yılında tanımlamıştır. Tetanoz bakterilerinin spor adı verilen üreme hücreleri toz toprak ya da paslı metal parçaları üzerinde yerleşirler. Bu tip yerlerde düşme sonucu veya metal batmasıyla oluşan ve iyi temizlenmemiş yaralara yerleşen sporlar üremeye başlar. Daha sonra hastalığın tipik belirtisi olan kasılmalar meydana çıkar. Hastalık ilerledikçe kasılmalar bütün kasları sarar ve süreklilik kazanır. Ağrı çok fazladır, kasılmalar solunum kaslarına ulaştığında boğulmaya neden Tetanoz antitoksini, tetanoz mikrobu şırınga/anmış atların serumundan elde edilir. olur ve hasta ölebilir. Boğulma ortaya çıkmasa bile beslenemediği için beslenme bozukluğundan da hastanın ölmesi olasıdır. Yılda yaklaşık iki yüz bin kişi tetanozdan kaybedilmektedir. Bütün bunlara karşın, eğer insanlar önceden, Ramon’un keşfettiği tetanoz anatoksini ile aşılanırsa, herhangi bir yolla tetanoz mikrobu vücuda girse bile hastalık meydana gelmez. Geri kalmış ülkelerde de tetanoz aşısı daha yaygın bir kitleye uygulunabilirse, yüksek olan ölüm oranı düşürülebilecektir. Tetanoz aşısı uygulamaları difteri aşısına benzer. Oldukça uzun süreli bağışıklık (5-10 yıl) sağlar. Aşı zararsızdır, “letanoz aşısının yaygın uygulamasının yararlı oluşunun, en çarpıcı örneği; iki Dünya Savaşı sırasında görülen tetanoz olaylarının karşılaştırılmasıdır. I. Dünya Savaşı sırasında binlerce kişi tetanozdan öldüğü halde, aşılamanın iyi uygulandığı II. Dünya Savaşında tetanozdan ölenlerin sayısı yok denecek kadar az olmuştur.

SON DAKİKA HABERLERİ
İLGİLİ HABERLER